برگزاري مذاکرات کاهش تسليحاتي روسيه و آمريکا در هفته اي که گذشت، انتشار خبرهاي مربوط به اقدامات محرمانه آمريکا درباره استقرار موشک­هاي پاتريوت در حوزه خليج فارس و اروپاي شرقي ، کارشناسان را برآن داشته است که سناريوهاي جديدي در نظام بين الملل در حال شکل­گيري است.

هر چند از سويي مي­توان چنين اخباري را نوعي جنگ رواني بين قدرت­ها محسوب کرد، که با هدف چانه زني بيشتر مطرح مي شود. اما با اين وجود ، نبايد وجوه جدي تحرکات آمريکا را فراموش کرد؛ چنانچه بطور مشخص استقرار سامانه موشکي آمريکا در منطقه خليج فارس که از زمان بيل کلينتون کليد خورده است، با اولويت تقويت حضور نظامي آمريکا در منطقه و تامين امنيت رژيم صهيونيستي اسرائيل صورت مي گيرد و در حال حاضر يک فاز آن با استقرار سامانه موشکي آمريکا در سرزمينهاي اشغالي در حال اجرايي شدن است. و از سوي ديگر هر چند استقرار موشکهاي پاتريوت در لهستان در دايره ميز مذاکره و چانه زني با روسيه ارزيابي مي شود، اما به نظر مي رسد استقرار نظامي آمريکا در شرق اروپا نيز از اهداف از پيش تعيين شده کاخ سفيد است. بدين ترتيب گمانه زني هاي گوناگوني از رفتارهاي تسليحاتي آمريکا و روسيه وجود دارد، بر اين اساس اگر چه امضاء قرارداد تسليحاتي جديد بين مسکو و واشنگتن دور از دسترس نيست، اما به نظر مي رسد توافق جدي در اينباره  در کوتاه مدت امکان پذير نيست. با وجود اين، به نظر مي رسد با مواضع اعلامي روساي دو کشور و همچنين پايان مدت قرارداد استارت يک، روسيه و آمريکا اکنون در مرحله اي قرار گرفته اند که از تصويب يک توافق صوري ناگزير هستند.

اظهارات اين هفته سرگئی لاوروف وزیر امورخارجه روسیه مبني بر حمایت مسكو از برقراری روابط با جنبش حماس و همچنين ملاقات ديميتري مدودف رئيس جمهور روسيه با محمود عباس رئيس تشکيلات خودگردان را مي توان از منظر سياست خاورميانه اي روسيه و نقش مسکو در کميته چهارجانبه صلح خاورميانه ارزيابي کرد.  اين رويکردها نشان مي دهد مسکو برخلاف طرف‌های غربي کمیته چهار جانبه، حل اختلافات داخلي فلسطين و سهیم کردن حماس در بازی صلح خاورمیانه را در دستور کار خود قرار داده است، و به نظر مي رسد در آينده همين امر برگ برنده بازی روسیه در مناسبات جدید منطقه خاورمیانه باشد، که در مقابل به عدم اقبال فزاینده کميته چهارجانبه صلح خاورميانه منجر مي شود. و به همين نسبت اين رويکرد بر تحرک سياست خاورميانه اي روسيه افزوده و مي تواند در مباحث استراتژیک مورد اختلاف واشنگتن – مسکو  نيز کارت با ارزشي براي روسيه محسوب ­شود.

نشست سه جانبه روساي جمهور روسيه، آذربايجان و ارمنستان در خصوص حل مناقشه قره‌باغ و همچنين ديدار و رايزني روساي جمهور ارمنستان و آذربايجان با اعضاي گروه مينسكِ سازمان امنيت و همكاري اروپا در حاشيه اين نشست ، از چند زوايه قابل تحليل و بررسي است. از طرفي مستند کردن نقاط اختلاف دو کشور دستاورد اين نشست بود؛ که به باور برخي تحليلگران پس از سالها مذاکرات منطقه­اي و بين المللي نتيجه قابل توجهي محسوب نمي شود. اين در حاليست که به عقيده برخي کارشناسان فرمول بندي کردن اختلافات آذربايجان و ارمنستان، مقدمه اي براي سند حل مسئله قره باغ است، لذا نشست روساي سه کشور را مثبت ارزيابي مي کنند. از بعد ديگر اين نشست چهارمين نشست سه جانبه روساي روسيه، ارمنستان و آذربايجان بود و به اين لحاظ انگيزه­هاي روسيه از بازيگري مجزا و موازي گروه مينسک حاکي از عزم مسکو براي ايفاي نقش محوري در حل منازعه بزرگ قفقاز جنوبي است و به نظر مي رسد موازي قرار گرفتن تلاش­هاي روسيه و گروه مينسک در راستاي حل مسئله قره باغ نيز نشان مي دهد؛ منطقه قفقازجنوبي در شرايط جديد بر لبه مرز تقابلها و همکاريها قرار گرفته است. در واقع  تقابل کنونی قفقاز يك رقابت ژئواستراتژيک است. و همه بازيگران تلاش دارند هر حرکتشان راهبردي باشد، حتي اگر از تقابل به همکاري بيانجامد

این هفته 25 ژانویه نشست سه جانبه سران روسیه، آذربایجان و ارمنستان در بندر سوچی برگزار می­شود. این چندمین نشست سران سه کشور است که در راستای حل مسئله قره­باغ صورت می­گیرد. در سه سال اخیر به نظر می­رسد روسیه تلاش مضاعفی را برای گرفتن ابتکار عمل از گروه مینسک در حل این مسئله مبذول داشته است. که این رویکرد مسکو را می­توان در چارچوب سیاست قفقازی جدید این کشور ارزیابی کرد. سیاستی که بر مبنای آن روسیه ضمن پذیرفتن نقش متعادل کشورهای همجواری چون ترکیه و ایران در منطقه، می کوشد توجیه خود برای مقابله با نفوذ آمریکا و ناتو به منطقه قفقاز جنوبی را عقلانی تر جلوه دهد. و البته در این بین از همراهی آنکارا و تهران در راستای سیاست منطقه ای خود نیز برخوردار شود.

* Armenian, Russian, Azerbaijani Presidents to meet in Sochi Jan. 25

بررسي استراتژيك به نقل از ايران شرقي

منبع: فرغانه رو

ما دیگر عادت کرده ایم که اگرمسکو از دستاورد مهمی در سیاست خارجی خویش سخن می گوید، معلوم است که این کامیابی در اصل چندان ارزشمند نبوده است. مثال روشن این موضوع ماجرای" پایگاه هوایی ماناس" قرقیزستان در سال 2009 میلادی می باشد که ضعف سیاست خارجی روسیه را به نمایش گذاشت. اگر درسال 2005 میلادی "اسلام کریم اف "رئیس جمهوری ازبکستان ، پس از موضع گیری آمریکا و اروپا در قبال حوادث اندیجان خواستار خروج نظامیان آمریکائی از" پایگاه هوایی خان آباد" شد و در پایان آن سال موفق به اخراج نظامیان آمریکائی از کشورش شد ، از حمایت معنوی روسیه در این مورد ابراز تشکر کرد. اما" قربان بیک باقی اف" همتای قرقیزی وی سه سال تمام فشارهای مسکودرموردخروج نظامیان آمریکایی از"پایگاه هوایی ماناس"رابابهانه های مختلف ازجمله اهمیت درآمداجاره این پایگاه برای کشورش به تعویق می اندازد. هرچندکه "باقی اف" به بهانه فشارافکار عمومی و ناچیز بودن مبلغ اجاره "پایگاه هوایی ماناس" درماه فوریه سال 2009 میلادی اعلام کرد ، این پایگاه را خواهد بست. اما پس ازچند ماه"پایگاه هوایی ماناس"به مرکز ترانزیت بین المللی تغییرنام داده ومجوزادامه فعالیت ازدولت قرقیزستان دریافت می کند.

همزمان با روز عاشورا -شهرهای ایران چهره ای متفاوت بخود گرفته است.به گفته شاهدان عینی نیروهای نظامی و انتظامی از ساعات اولیۀ صبح روز یکشنبه، عاشورا، در مناطق مختلف تهران مستقر شده اند. تا مانع عزاداران مخالف حکومت باشند. شدت درگیری ها در میدان انقلاب بیشتر از سایر نقاط است. نیروهای حکومتی علاوه بر پرتاب گاز اشک آور به سوی مردم-تیراندازی هم می کنند.این در حالیست که شب گذشته نیز هواداران دولت به مراسم سخنرانی سید محمد خاتمی در حسینه جماران ، بیت آیت الله خمینی یورش برده و به حاضرین حمله کردند.

این روزها آقایان پای منابر خود از مظلومیت حسینی ها می گویند و گروهی را یزیدی می خوانند!! بگویند : به راستی چه کسی یزدیست؟ مردمی که بی اسلحه مورد هجوم قرار می گیرند و جوانانی که با دستان گره کرده کشته می شوند؟

بررسی استراتژیک به نقل از : C.F.R شوراي روابط خارجي امريكا /

استيون سيمون/

«از انجا كه حمله اسرائيل به ايران پيامدهاي منفي براي سياست هاي جهاني و منطقه اي امريكا دارد واشنگتن بايد مانع چنين حمله اي شود. حمله اسرائيل به ايران بر سه مكان متمركز خواهد بود. اصفهان جايي كه ايران گاز اورانيوم هگزفلورايد توليد مي كند. نظنز جايي كه اين گاز در سانتريفيوژها غني سازي مي شود و اراك جايي كه قرار است راكتور اب سنگين براي توليد پلوتونيوم قابل كاربرد در سلاح درسال ‏2012‏ فعاليت خود را اغاز كند. ممكن است اسرائيل به ديگر تاسيسات نيز كه بخشي از برنامه هسته اي ايران است نيز حمله كند. مثل تاسيسات افشا شده در قم كه مكان ان مشخص است يا تاسيسات توليد سانتريفيوژ كه محل انها هنوز مشخص نشده است. زدن اين تاسيسات الزامي است زيرا توانايي ايران را براي بازسازي برنامه اش از بين مي برد اما حمله به تاسيسات نطنز اصفهان و اراك توانايي نظامي زيادي مي طلبد و طراحان احتمالا مايل نيستند حملات خود را گسترده تر كنند. اسرائيل قادر است به صورت يكجانبه اين حملات را انجام دهد. جنگنده هاي اف شانزده و اف پانزده ان مجهز به مخزن هاي سوخت قادرند به اين اهداف دسترسي داشته باشند و پايگاههاي دفاع هوايي ايران را بمباران كرده و به پايگاههاي خود بازگردند. مهمات لازم براي اصابت اين اهداف در فهرست سلاح هاي اسرائيل وجود دارد اينها شامل بمب هاي ‏1.9‏ و ‏113‏ است كه به ترتيب حامل دو هزار و پنج هزار پوند ادوات انفجاري هستند.

شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی ایران را به خاطر احداث دومین کارخانه غنی سازی اورانیوم محکوم کرده و از تهران خواست تا بدون اطلاع آژانس هیچگونه تصمیمی در خصوص احداث تاسیساتی دیگر اتخاذ نکند.این قطعنامه روز جمعه با حداکثر آراء(25 عضو از 34 عضو آژانس) صادر شد. سه کشور ونزوئلا، مالزی و کوبا به آن رای منفی دادند ، افغانستان، برزیل، مصر، پاکستان، آفریقای جنوبی و ترکیه شش کشوری بودند که به این قطعنامه رای ممتنع دادند و جمهوری آذربایجان به هنگام رای گیری، نشست را ترک کرد.در این قطعنامه آژانس بین المللی انرژی اتمی از ایران خواست تا به طور کامل و بدون درنگ قطعنامه های شورای امنیت سازمان ملل متحد را اجرا و همچنین به خواسته های شورای حکام آژانس از جمله در خصوص امتناع فوری از بهره برداری از کارخانه دوم غنی سازی اورانیوم "فردو" در حوالی قم عمل نماید.

اما آنچه در این میان حائز توجه است نه قطعنامه تصویب شده با رای مثبت روسیه و چین است، بلکه عملکرد سیاست خارجی بسیار ضعیف ایران می باشد. سیاست خارجی کاملا احساسی که در این مدت نه کاملا مطابق با خواست مردم بود و نه حتی آقایان!

البته بسیاری کارشناسان بر این عقیده اند که در این مدت سیاست خارجی ایران به شدت متاثر از جو داخلی و شعارهای مردمی بود، اما در نقد این رویکرد سیاست خارجی ایران همین بس که اگر چه افکار عمومی جوامع جزء مولفه های موثر بر سیاست خارجی کشورها محسوب می شوند اما نباید به مولفه تعیین کننده تبدیل شوند. هر چند در این میان باید توجه داشت حتی افکار عمومی ایران اگر به نقد سیاست خارجی شرق گرای ایران بود ، اما مانع نزدیکی ایران به غرب نبود.این در حالیست که ایران در این مدت با دوری از شرق به غرب نیز نزدیک نشد.

در واقع شواهد نشان می دهد که سرانجام ایران در دام غربی گرفتار شد. حالا اگر مطیع خواست غرب نیست از پشتیبانی قدرتهای شرقی نیز بی بهره است و در فضای کاملا امنیتی و بی اعتمادانه ناگزیر از پرداخت هزینه های بیشتر است. به نظرم این همان هدف منطقی بود که در نشست شورای امور خارجه آمریکا در تابستان گذشته تعیین شده بود. همان نشستی که در زمان تحولات داخلی ایران پس از انتخابات ریاست جمهوری برگزار شد تا به بررسی نقش روس ها در تحولات داخلی ایران و رویکرد آمریکا در قبال مسائل جاری ایران بپردازد.

همهء آرمانهای شخصی و سیاسی و اجتماعی من در خدمت یک آرزوست ؛ جاری شدن انصاف در میان انسانها بدون جبر دیگری....

لطفا تالمات من و تاملات دوستان در اینباره را در دیوارهای تنهایی بخوانید : http://ethicalism.blogfa.com/

پیشنوشت : بنا به خبرهای منتشر شده ، در ملاقات وزیر امورخارجه ترکیه با محمود احمدی نژاد رئیس جمهور ایران و منوچهر متکی وزیر خارجه ایران مذاکراتی در خصوص پیشنهاد البرادعی درباره انتقال سوخت هسته ای ایران به ترکیه انجام شده-از این رو تحلیلی که چندی پیش درباره سناریوهای احتمالی در برابر پیشنهاد البرادعی نوشته ام – و بنا به دلایلی قبلا از منتشر ساختن آن صرف نظر کرده بودم-در ادامه مطلب قرار می دهم.

پیشنهاد جدید البرادعی و سناریوهای احتمالی

مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی روز شنبه صحبت از پیشنهادی جدید کرد مبنی بر اینکه ذخیره سوختی کم غنی شده ایران به جای روسیه به ترکیه تحویل شود .اساس این پیشنهاد اطمینان‌بخشیدن به تهران برای پذیرش پیش‌نویس وین است. لازم به یادآوری است که براساس پیش‌نویس تهیه شده در وین، ایران باید سوخت مورد نیاز رآکتور تحقیقاتی خود (با غنای 75/19 درصد) را از طریق ارائه حدود دو سوم ذخیره سوخت 5/3 درصد خود به روسیه و سپس دریافت آن پس از انجام غنی‌سازی این سوخت در کشور ثالث تأمین کند.

به رغم استمرار اختلافهاي موجود بين روسيه و اتحاديه اروپا ،اين هفته به رسم سالهاي اخير نشست سران اتحاديه اروپا و روسيه در ماه نوامبر برگزار شد ، تضمين امنيت انرژي ، بررسي طرح روسيه درباره امنيت اروپا ، همکاري در زمينه حل و فصل بحران مالي جهان ، ملاحظات زيست محيطي و حذف رواديد ،از مهمترين محورهاي اين نشست بود.

برگزاري نشست­ها و مذاکرات روسيه و اتحاديه اروپا ريشه در استقلال روسيه از اين اتحاديه دارد. اگر چه روسيه به لحاظ جغرافيايي عضو طبيعی قارهء اروپاست اما عضويت در شورای امنيت سازمان ملل ،قدرت نظامی وهسته ای اين کشور موجب شده تا روسيه خود را به عنوان کشوري فرا قاره اي مطرح کند. به نحوی که فروپاشي اتحاد جماهير شوروي نيز تاثيري در بازيگري مستقل روسيه از اروپا و آسيا در معادلات بين المللي نداشت. علاوه بر اين روسيه يکي از منابع اصلي تامين انرژي اروپاست و در مسائل مهم ديگري که به حوزه منافع اروپا مربوط مي شود ايفاي نقش مي کند.بدين دلايل به نظر مي رسد اتحاديه اروپا نه تنها خواستار روابط بدون تنش با روسيه است بلکه از گرم شدن روابط نيز استقبال مي کند، چنانچه به عقيده تحليلگران نزديکي روسيه به اروپا به معناي نزديکي روسيه به پيمان ناتو نيز خواهد بود. از سوي ديگر به نظر مي رسد روسيه نيز از افزايش مناسبات انرژي و تجاري-صنعتي با اروپا براي اهداف اقتصادي خود بهره مي جويد.

«ني‌زاوي‌سي‌مايا گازي‌يِتا»

اولگا كريش‌تانووْسكايا، رئيس مركز مطالعه نخبگان وابسته به انستيتوي جامعه‌شناسي آكادمي علوم روسيه/
بررسی استراتژیک به نقل از ايراس:

هرچند مدت زيادي از به قدرت رسيدن دميتري مدويديف مي‌گذرد، اما همچنان بسياري در روسيه و خارج از اين كشور در خصوص چگونگي روندهاي سياسي در اين كشور و نحوة توزيع قدرت ميان رئيس‌جمهور و نخست‌وزير سئوالاتي در ذهن دارند و با قاطعيت نمي‌توانند به اين سئوال كه در واقع چه كسي بر روسيه حكومت مي‌كند (مدويديف يا پوتين؟) پاسخ دهند. در اين ميان، هرچند نظرسنجي‌هاي متعدد نشان مي‌دهند كه مردم روسيه مانند سابق پوتين را شخصيت شماره يك روسيه مي‌دانند، اما نخبگان سياسي با احتياط بيشتري رفتار كرده و اتاق‌هاي كار خود را به عكس‌هايِ هر دو رئيس مزين مي‌كنند.

مقدمه
هرچند مدت زيادي از به قدرت رسيدن دميتري مدويديف مي‌گذرد، اما همچنان بسياري در روسيه و خارج از اين كشور در خصوص چگونگي روندهاي سياسي در اين كشور و نحوة توزيع قدرت ميان رئيس‌جمهور و نخست‌وزير سئوالاتي در ذهن دارند و با قاطعيت نمي‌توانند به اين سئوال كه در واقع چه كسي بر روسيه حكومت مي‌كند (مدويديف يا پوتين؟) پاسخ دهند. در اين ميان، هرچند نظرسنجي‌هاي متعدد نشان مي‌دهند كه مردم روسيه مانند سابق پوتين را شخصيت شماره يك روسيه مي‌دانند، اما نخبگان سياسي با احتياط بيشتري رفتار كرده و اتاق‌هاي كار خود را به عكس‌هايِ هر دو رئيس مزين مي‌كنند. حال سئوال اينجاست كه از پوتين تا مدويديف، به واقع ساختار قدرت در روسيه تغيير كرده و آيا در عمل انتقال قدرتي صورت گرفته است؟

منبع : واحد مرکزی خبر

روزنامه روسي نزاويستا گازتا نوشت: ايران درباره پايبند نبودن روسيه به توافق در زمينه صادرات موشکهاي اس سيصد به تهران ناراضي است.
به گزارش شبکه تلويزيوني روسيا اليوم، روزنامه نزاويستا درباره روابط تهران مسکو نوشت تهران انتقادات تندي به مسکو داشته و روسيه را به پايبند نبودن به برخي از تعهدات متهم کرده است. اين روزنامه به نقل از علاءالدين بروجردي رئيس کميسيون سياست خارجي و امنيت ملي مجلس ايران خاطرنشان کرد: مساله واردات موشک هاي اس سيصد موضوع جديدي نيست.بروجردي تاکيد دارد اگر اظهارات رسانه اي مقامات روس بيانگر موضع رسمي آنان باشد پس روسها فصل جديدي در خلف وعده هاي خود در پيش گرفته است. مسئولان روسي تاکيد مي کنند ناکامي در قرارداد مربوط به فروش اس سيصد بر روابط دوجانبه روسيه و ايران تاثير منفي دارد.
اين روزنامه افزود.. اواخر ماه گذشته سرگئي ايوانف معاون نخست وزير روسيه تاکيد کرد تاکنون اين موشکها صادر نشده است. براي روشن شدن واکنش ايران درباره به بن بست رسيدن توافقنامه در زمينه اين موشکها، اين روزنامه با رئيس بخش ايران در مرکز شرق شناسي روسيه گفتگو کرد که وي افزود: تاکنون همکاري روسيه و ايران در بردارنده طرح هايي نبوده که بر اعتبار روسيه در بازار بين الملل تاثير بگذارد و همچنان ساخت نيروگاه اتمي بوشهر مهم ترين طرح در اين زمينه است. اين کارشناس معتقد است در حالي که تهران همچنان پيشنهادهاي جامعه بين المللي درباره برنامه اتمي خود را رد مي کند به لحاظ سياسي براي روسيه مفيد نيست که به تهران موشک هاي اس سيصد بدهد.

بررسی استراتژیک به نقل از ایران شرقی

در جریان سفر اخیر" امام علی رحمان" رئیس جمهوری تاجیکستان به روسیه وی تاکید کرد:" در کشورش هیچ محدودیتی برای زبان روسی اعمال نخواهد شد". "آناتولی سردیو کف" وزیر دفاع روسیه نیز در مورد مسئله جنجال برانگیز حضور نظامیان روسی در تاجیکستان گفته است :" مسکو به تعهدات خویش درمورد ارسال تسلیحات و تجهیزات نظامی به تاجیکستان ادامه خواهد داد. ولی برای استقرار پایگاه نظامی خویش در قلمرو این کشور قصد پرداخت اجاره را ندارد". به همین مناسبت "اژدر کورتاف "کارشناس پژوهشگاه مسائل راهبردی روسیه دیدگاه خویش را درباره دورنمای مناسبات این دو کشور درمصاحبه با CENTER ASIA .RY بیان کرده است که درزیر می آید.س: نظر شما درمورد این که سفر اخیر "امام علی رحمان " رئیس جمهوری تاجیکستان به روسیه به عنوان سفر دولتی مطرح شد ه است چیست؟ج: باید در این مورد به ویژگی های پذیرش رهبر یک کشور از نگاه آداب شرقی نگاه کرد. زیرا سفر دولتی و در چنین سطحی شاید در مدت ریاست جمهوری یک فرد یک بار اتفاق بیافتد اما من معتقدم که در مورد تاجیکستان باید این موضوع را در ارتباط با شرایط سیاسی و اقتصادی این کشور مورد بررسی قرار داد. به این دلیل که در این اواخر اوضاع اقتصادی در تاجیکستان ناگوارتر از گذشته می باشد و شرایط بد اجتماعی مردم نیز تشدید شده است.

 بررسی استراتژیک به نقل از ایران شرقی

روند روابط ازبکستان و جهان غرب به وضوح نشان می دهد که دولت تاشکند در پس منظر رقابت قدرت های شرق و غرب برای نفوذ در منطقه استراتژیک آسیای مرکزی، توانسته است به نحو احسن از منافع خود دفاع کند و در به اصطلاح نبرد تاشکند- غرب ، تاشکند- مسکو می توان پیروزی را به ازبکستان نسبت داد. ازبکستان دردوران پس ازکسب استقلال در دهه 90 میلادی با رعایت ملاحظات سیاسی و اقتصادی فاصله با مسکو را در حد متعادل نگاه داشته و همزمان همکاری های گسترده ای را با کشورهای مختلف گسترش داده است. اما حوادث 11 سپتامبر سال 2001 میلادی آمریکا و لشکرکشی غرب به افغانستان ، فرصت تازه ای را پیش روی تاشکند قرارداد. موقعیت فوق العاده جغرافیائی و برخورداری از منابع فراوان انرژی ، اهمیت و جایگاه ازبکستان را برای کشورهای غربی ، که نیروهای خود را به افغانستان وارد کرده بودند راافزایش دادو ازبکستان سیاست خود را طوری تهیه و تدوین کرد، که هم شرق ، هم غرب و هم روسیه را نسبت به منافعشان در این کشور امیدوار نگه دارد. با این وجود درشرائطی ، تاشکند از مسکو دلسرد و رو به سوی غرب آورد و گاهی نیز با پشت کردن به غرب ، به آغوش روسیه بازگشت. در همه این موارد دیپلماسی ازبک طوری رفتار کرده است ، که کمترین آسیب به منافعش وارد شود.

در یک حرکت بی سابقه- دیمیتری مدودف روز گذشته ژوزف استالین را به قتل عام میلیونها روسی محکوم کرد. این در حالیست که استالین هنوز به دلیل نقش رهبری که در جنگ جهانی دوم داشت توسط بخشی از مردم روسیه قهرمان محسوب می شود. لازم به ذکر است پیش از این پوتین در جریان دیدار از Poligon Butovsky  در سال 2007 تنها به ابراز همدردی تاسف درباره تاریخ گذشته این کشور بسنده کرده بود.

* In rare move, Russia president condemns Stalin purges

خلاصه

روابط ایران و روسیه در دوره پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی به دلایل مختلف از اهمیت زیادی برخوردار گردیده و در عین حال یکی از موضوعا ت بحث برانگیز هم در حوزه سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه و هم در متن سیاست بین‌الملل بوده است. طی این سال‌ها روابط دو کشور فارغ از ضرورت‌های ناشی از همجواری جغرافیایی، سوابق تاریخی، همکاری‌های اقتصادی و رقابت منطقه‌ای، به دلیل موقعیت ویژه‌ای که هر یک از دو کشور در عرصه سیاست بین‌المللی داشته‌اند، مورد توجه خاصی قرار داشته است.

قابل توجه علاقمندان حوزه سیاست خارجی- راهبرد شماره 51 مرکز تحقیقات استراتژیک منتشر شده است. پیامدهای بحران گرجستان-چالش­های امنیتی قفقاز –روسیه ، آمریکا و مسئله ایران-تاملی بر طرح تشکیل باشگاه انرژی در سازمان همکاری شانگهای-سیاست خاورمیانه ای روسیه-ضعف ساختاری دولت-ملت سازی در افغانستان-نظام بین المللیی آینده : گمانه های مطرح-فراآتلانتیک گرایی و تاثیر آن بر روابط اتحادیه اروپا و روسیه – روابط فراآتلانتیکی در دوره اوباما-نظریه دموکراتیزاسیون-ظهور و افول القاعده در عراق-برنامه هسته ای ایران از نگاه دیپلماسی عمومی-بررسی وضعیت شاخص های مدیریت انرژی  موضوعات مطرح در این شماره است. قابل توجه علاقه‌مندان به تهیه کتب و پژوهشنامه‌های مرکز تحقیقات استراتژیک:برای تهیه کتب می‌توانید طی تماس با شماره 22802525 (021) کتب مورد نظر خود را به مسؤول فروش سفارش داده و از طریق پیک در تهران و پست در شهرستانها دریافت نمائید».

با وجود آنکه در هفته هاي گذشته باراک اوباما رئيس جمهور آمريکا از اجرايي کردن طرح سپر موشکي آمريکا در شرق اروپا اعلام انصراف کرده بود ، اما به باور تحليلگران تداوم بحث طرح هاي جايگزين نشان مي دهد اين اقدام آمريکا صرفا اقدامي تبليغاتي براي جلب همکاري روسيه در موضوعات ديگر بود که با اعلام ترديد مقامات مسکو دربارهء طرح هاي جايگزين به ابزار چانه زني واشنگتن تبديل شده است. از طرفي آمريکا با مطرح کردن بحث طرح هاي جايگزين سپر موشکي در لهستان و جمهوري چک ، اين کارت خود را بر روي ميز مذاکره با روسيه حفظ کرده است و از سوي ديگر ساير کشورهاي منطقه را به رقابت بيشتر براي جلب نظر واشنگتن فراخوانده است. به اعتقاد کارشناسان روسيه پس از فروپاشي اتحاد جماهير شوروي به سه دليل به عنوان قدرتي تاثيرگذار در عرصه بين المللي شناخته مي شود ؛ اول موقعيت جغرافياي سياسي و استراتژيک ، دوم برخورداري از حق وتو در شوراي امنيت سازمان ملل ، سوم برخورداري از توانمندي هاي نظامي و هسته اي .در اين چارچوب ناظران بین المللی معتقدند تلاش آمريکا براي منحرف ساختن نگاه روسیه از شرق اروپا ، تثبيت حضور در خاورميانه و آسياي ميانه و همچنين جلب مشارکت روسيه براي کاهش تسليحات هسته اي در واقع کوششي براي مهار دو مولفه اصلي قدرت روسيه است.

بررسی استراتژیک به نقل از رادیو فردا

روزنامه واشینگتن پست در شماره روز شنبه خود در یادداشتی به موضوع هسته‌ای ایران به ویژه پس از بر ملا شدن ساخت مرکزی جدید غنی‌سازی ایران ، فردو، پرداخته است

به نوشته این روزنامه، اگر همه چیز بر اساس توافق هفته گذشته وین پیش رود، بازرسان سازمان انرژی اتمی یکشنبه وارد تهران می‌شوند تا برای اولین بار به یکی از سری‌ترین مراکز اتمی ایران سرکشی کنند.اگرچه محمود احمدی‌نژاد رئیس‌جمهور ایران، مرکز غنی‌سازی فردو در نزدیکی قم را یک مرکز معمولی غنی‌سازی اورانیوم خوانده است، اما بسیاری از سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا و دیگر کشورهای اروپایی از آن به عنوان مرکزی برای غنی‌سازی اورانیوم با غلظت بالا یاد می‌کنند که می‌تواند مصارف نظامی داشته باشد.به نوشته واشینگتن پست، ارزیابی سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا در سال ۲۰۰۷ حاکی از آن بود که ایران فعالیت‌های هسته‌ای نظامی خود را از سال ۲۰۰۳ «به احتمال قوی» متوقف کرده است. اما دو مقام بلند پایه آمریکایی می‌گوند، تأسیسات اتمی قم نظر بسیاری از کارشناسان را عوض کرده است.از جمله لئون پانتا رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سی آی ای، در پاسخ به سؤال واشنگتن پست می‌گوید: «این سازمان به مرور زمان توانست تصویری واضح و روشن از نیات ایران در فعالیت‌های هسته‌ای آشکار سازد».یک مقام ارشد بازنشسته سی آی ای، که از نزدیک برنامه‌های اتمی ایران را دنبال می‌کرد، نیز به واشینگتن پست می‌گوید: «شواهد و مدارک غیرمنتظره و جالبی که بسیار فراتر از تصاویر ماهواره‌ای و عکس‌های هواپیماهای جاسوسی بود به دست آوردیم که واقعاَ برآیند یک تلاش بسیار منظم و پیچیده و زمان‌بر بود و هرچه بیشتر می‌فهمیدیم، بیشتر [در این زمینه] مطمئن می‌شدیم».این روزنامه در ادامه می‌افزاید بر اساس برآورد کارشناسان سازمان‌های اطلاعاتی ، در مرکز غنی‌سازی قم حداقّل ۲۰ سال طول می‌کشد تا اورانیوم غنی شده با درجه خلوص لازم برای یک سال یک نیروگاه معمولی برق ۱۰۰۰ مگاواتی تولید شود.این در حالی است که سانتریفوژهای مستقر در قم قادرند اورانیوم غنی‌شده را برای تولید دو تا سه بمب اتمی در سال تولید کنند.گروه دیگری از مقامات رسمی اطلاعاتی نیز در گفت‌وگو با واشینگتن پست می‌گویند: بعید است که ایران در مرکز غنی‌سازی قم به دنبال تولید اروانیوم برای ساخت سلاح اتمی باشد، اما سؤالی که باقی می‌ماند این است که، مقامات اطلاعاتی نمی‌دانند که مواد اولیه این مرکز یعنی گاز هگزا فلورید اورانیوم یا UF6 از کجا تأمین خواهد شد.واشینگتن پست ادامه می‌دهد، اگر ایران سعی می‌کرد که گاز هگزا فلورید اورانیوم را از مرکز دیگر غنی‌سازی به محل جدید بیاورد، قطعاَ بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی متوجه آن می‌شدند.در پایان این مقاله، واشینگتن پست از این مقام پیشین سی آی ای می‌پرسد، آیا یک مرکز سری دیگری هم در جایی دیگر وجود دارد، که مقام ارشد سازمان سی آی ای جواب می‌دهد، «باید بگویم بله حتماً همین طور است».